ਬਿਓਰੋ। ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਖਤਰਨਾਕ ਹੁੰਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਸਖਤ ਝਾੜ ਪਾਈ। ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮਾਮਲੇ ‘ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਵਧਦੇ ਹਵਾਈ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ। CJI ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੇ ਉਪਾਅ ਦੀ ਕੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹੋ? ਕੀ ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤ ਵਿੱਚ 2 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਲਾਕਡਾਊਨ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ?”
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, “ਕਿੰਨੀ ਖਰਾਬ ਹੈ ਹਵਾ?”
ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਸਾਹ ਲੈਣਾ ‘ਇੱਕ ਦਿਨ ‘ਚ 20 ਸਿਗਰੇਟ ਪੀਣ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ।’ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਜੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਹਾਲਾਤ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹਾਂ। ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਮੌੰਸਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਖਰਾਬ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵੇਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।“
ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਦਲੀਲ ‘ਤੇ ਕੋਰਟ ਦੀ ਝਾੜ
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਅਸੀਂ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਪਰ ਪਿਛਲੇ 5-6 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਵੇਖਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪਰਾਲੀ ਸੜਨ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੈ। ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।”
ਇਸ ‘ਤੇ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਨੇ ਝਾੜ ਪਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, “ਤੁਸੀਂ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਵਿਖਾ ਰਹੇ ਹੋ, ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਲਈ ਉਹ ਹੀ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਹਨ? ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦਾ ਇੱਕ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੈ। ਬਾਕੀਆਂ ਦੇ ਬਾਰੇ ਕੀ? ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ? ਤੁਸੀਂ ਦੱਸੋ, ਸਾਨੂੰ ਦੱਸੋ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਯੋਜਨਾ ਕੀ ਹੈ? ਸਿਰਫ਼ 2-3 ਦਿਨਾਂ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ।”
ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਠਹਿਰਾਉਣਾ ਫੈਸ਼ਨ ਬਣ ਗਿਆ- SC
ਕੋਰਟ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ. ਤਾਂ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਬਸਿਡੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਈ ਕਿਸਾਨ ਪਰਾਲੀ ਸਾੜਨ ਲਈ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਨਹੀਂ ਖਰੀਦ ਪਾ ਰਹੇ। ਜੱਜ ਸੂਰਿਆਕਾਂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੋਸਣਾ ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਇੱਕ ਫੈਸ਼ਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਪਟਾਕਿਆਂ ‘ਤੇ ਬੈਨ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਪਿਛਲੇ 5-6 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸਦਾ ਕੀ?”
ਝਾੜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਰਕਤ ‘ਚ ਦਿੱਲੀ ਸਰਕਾਰ
ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਅਹਿਮ ਸੁਣਵਾਈ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇੱਕ ਹਫਤੇ ਲਈ ਸਾਰੇ ਸਕੂਲ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਸਾਰੇ ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵਰਕ ਫ੍ਰਾਮ ਹੋਮ ਲਈ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੌਮੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਿੱਚ ਅੰਸ਼ਕ ਲਾਕਡਾਊਨ ਵਰਗੇ ਇਹ ਫੈਸਲੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ‘ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਅਰਵਿੰਦ ਕੇਜਰੀਵਾਲ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਫੈਸਲਿਆਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਅਸੀਂ ਸੰਪੂਰਣ ਲਾਕਡਾਊਨ ਦੇ ਤੌਰ-ਤਰੀਕਿਆਂ ‘ਤੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਗੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦਾ ਵੀ ਸੋਚ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਸਾਰੀਆਂ ਕੰਸਟ੍ਰਕਸ਼ਨ ਐਕਟੀਵਿਟੀਜ਼ ਵੀ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਦਿੱਲੀ
ਦਿਵਾਲੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਖਰਾਬ ਹੋਈ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਹਵਾ ਅਜੇ ਵੀ ਗੰਭੀਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਹਾਲ ਕਿੰਨਾ ਬੁਰਾ ਹੈ, ਇਹ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਤੋਂ ਸਮਝ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 10 ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੈ। ਇਸ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮੁੰਬਈ ਅਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।